web analytics

Det stille rommet

empty room photo
Photo by Bindalfrodo

Denne hausten har filmklubben som eg er med i hatt eit prosjekt gåande der vi har vist norsk film for innvandrarar. Spandert kaffe og noko å bite i etter filmen. Tanken var at film kunne vere ei fin dør inn til norsk kultur og historie. Om vi skal få til den naudsynte integreringa må det skapast møteplassar der vi kan møtes. Innflyttarar, lokalbefolkning og utlendingar. Dette var vårt bidrag. Oppslutninga har vore varierande, men denne veka viste vi Fjols til fjells, og det kom ein heil haug med nyankomne asylsøkarar. Teksta på engelsk gjekk det tåleleg bra. Folk lo på dei rette plassane, og etterpå fekk dei smake vafler med syltetøy og rømme for første gong. Suksess.

Sjølv er eg dårleg på sosiale samankomster. Eg er dårleg på å snakke med folk eg ikkje kjenner frå før. Eg er ikkje flink på lausprat, trekk meg fort litt tilbake, og snakkar berre når eg blir tilsnakka. Denne kvelden er ikkje noko unntak. Ein av dei nye folka frå Syria står og snakkar med ei av kollegaene mine i styret. Han spør om både det eine og det andre. Inne i mitt fordomsfulle hovud tenker eg at han freistar å kartlegge verdien på denne unge kvinna. Kor mange kamelar må han betale for å få ho med seg heim til odel og eie? Slike dumme tankar eg som regel har vett til å halde for meg sjølv. Mi vurdering er at denne dama er verdt ein heil flokk kamelar. Når samtalen kjem inn på om ho har barn eller ikkje trur eg ho meinar det blir litt vel intimt. Ho lobbar derfor spørsmålet og samtalen elegant over til meg. Eg har jo barn. Kor mange har eg? Er det ikkje to? Og dermed sit eg i klemma. Igjen. Det var lenge sidan sist.

Eigentleg er det eit heilt greit spørsmål. Eit typisk lauspratspørsmål. Kor monge barn har du? Kor gamle er dei? Det burde ikkje vere vanskeleg å svare på det, men eg slit. Eg fryktar det spørsmålet. Det er eit sårt punkt. Her er status. Til sommaren er det ti år sida mi kjære og eg mista sonen vår, Thomas. Han var då nesten fem år gamal. Siden då har vi fått to born til, som heldigvis lever i beste velgående. I tillegg har eg eit kull på tre barn på austlandet ein plass, som er vaksne no. Det er ikkje noko problem med dei levande barna. Det er han som døde som skapar krøll. Skal han tellast med eller ikkje? Eg har eigentleg hatt som prinsipp å svare korrekt på spørsmålet, og seie det som det er. At eg og mi kjære har to barn som lever, og ein som er død. Å seie noko anna kjenst litt som eit svik. Men det gjer ikkje akkurat underverkar for stemninga. Det får ikkje lauspraten til å flyte noko lausare. Difor har det hendt at eg tek den lette løysinga. Å hoppe over han som døde, og seie at eg har to barn her, og tre barn i eit anna kull som er vaksne no. Det er det eg gjer denne kvelden. Eg har fem barn, seier eg.

Etterpå får eg dårleg samvit. Angrar på at eg ikkje sa det som det var. Eg trekker meg inn i meg sjølv. Inn i det stille rommet der inne. Tidlegare, når dødsfallet var ferskare, var det ofte slik i festlege lag at eg forsvann inn dit anten eg ville eller ikkje. Inne i det stille rommet i hovudet mitt såg eg ut på alle dei andre folka som såg ut til å ha det hyggeleg. Det kjendes som om eg hadde noko hemmeleg som dei ikkje visste noko om. Dybder dei ikkje kunne nå. Her ler dei og trur livet er lett og kjekt, kunne eg tenke. Dei veit ikkje noko. Dei har ikkje opplevd det eg har. Ei ganske sjølvopptatt tanke eigentleg, når eg ser tilbake på det. Som om eg er den einaste som har mista noko eller noen her i livet. Som om eg er den einaste som har noko å bære på.I røynda har vi vel alle eit rom inne i oss. Eit rom som berre er for oss selv. Eit rom for alt som er vondt og vanskeleg. Eit rom der ingen slipp inn. Det er greit å gå inn dit av og til, men det er viktig å ikkje bruke for mykje tid der.

Denne kvelden ser eg på folka rundt meg. Syrerane. Dei verkar å vere bra folk. Dei ser ut som om dei hyggar seg. Eg tenker på kva dei har gjemt unna i sine stille rom. Kva har det kosta dei å kome hit til dette kalde og våte landet langt mot nord? Kva har dei mista på vegen? Kva har dei reist frå? Familie? Venner? Kva tenker dei på når dei slokker lyset om kvelden? Eg håpar vi klarer å skape nok åpne rom som dei kan bruke her i byen. I landet. At dei slipp å bruke all tida si åleine med tankane sine. I det stille rommet. Five children, seier fyren. You are just like an arab! – That’s right, seier eg. Just like an arab. Five children, but no camels. Haha.

Eg sa eg var dårleg på lausprat, gjorde eg ikkje?

One comment

  • 4 November, 2015 - 9:22 am | Permalink

    Vet ikke hva jeg skal si, men sender dere en varm tanke.

  • Leave a Reply

    %d bloggers like this: