web analytics

Search Results for: Aas

Klipp

Anders Talleraas om stortingspensjonene:

– Jeg er ingen kjeltring

Stortingspensjonist: – Jeg er ingen kjeltring – VG Nett

Den har vi da hørt før, har vi ikke?

Flopsyblogg

Bokhjørnet Spesial: “Blodføre” av Eskil Aasmul

Nå har jeg også fått lest boka til Esquil, og da passer det vel å komme med noen kommentarer til den. Og siden det ikke er hver dag en medblogger får utgitt bok, så synes jeg det er på sin plass å gi Esquils bok et helt Bokhjørnet alene. Jeg aner ingenting om hvordan en bokanmeldelse skal skrives, så jeg kaller dette en bokomtale i stedet.

“Blodføre” er en thriller, og dette er en sjanger jeg ikke har spesielt godt kjennskap til. Jeg har lest en del av Tom Kristensen og Tom Egeland, men ellers er jeg ganske blank. Spionlitteratur har jeg intet forhold til, og selv om både John Le Carrè og Alistair McLean finnes i bokhylla, så har de fått stå i fred for meg. Jeg liker altså andre typer litteratur bedre, sånn i utgangspunktet. Og dette er vel heller ikke en bok jeg automatisk ville ha plukket med meg hjem, dersom jeg ikke kjente til Esquil. Men det gjør jeg, og jeg vet at han er en flink fyr. Bloggen hans er et bevis på at han virkelig kan skrive, og mange av novellene han har postet der har vært glitrende. Så jeg begynte på boka med en blandning av åpent sinn i forhold til sjangeren, og lett positive forventninger til Esquils talent.

Først et lite sammendrag av historien: En amerikansk satelitt krasjlander i Sibir i 1985. Satelitten inneholder en boks med asken til CIA-sjef Cyrus Claytons sønn, og nå har den aldrende Clayton et sterkt ønske om å få fatt i den igjen. For å få tak i boksen, blir det arrangert et kappløp gjennom den russiske taigaen. 8 eliteløpere blir sendt av gårde, og en pengepremie venter den som kommer først frem til boksen. Løperne setter av gårde, men oppdager etterhvert at det ser ut til å være en morder iblant dem. Samtidig som dette skjer, forsøker den unge agenten Talicia Jones å finne detaljene rundt denne satelitten. Holder den offisielle historien vann?

Bokens handling skjer altså på to plan, og jeg likte helt klart best den delen som handler om kappløpet over taigaen. Her viser Esquil til fulle at han vet et og annet om løping, og vi får være med på gnagsår, elvekryssing og diskusjoner om veivalg. Skildringen av løpet er rett og slett spennende, og historien har godt driv. Man blir spesielt godt kjent med to av løperne; nordmannen Vinjar og italieneren Marco. Disse to figurene er godt opptegnet, og man får umiddelbart sympati for dem. De andre løperne blir man ikke like godt kjent med, og det skal godt gjøres når de er 8 i tallet. Esquil gir oss likevel litt info om alle løperne, og ikke alle er like sympatiske. Kan en av dem til og med være en morder?

Bokens andre del, den om agent Talicia Jones, synes jeg ikke fungerer like godt. Jeg får ikke helt tak på Talicia, og jeg er en stund i tvil om jeg liker henne eller ikke. Det er noe klisjèfullt og stakkarslig over henne, og jeg sliter med å forstå hvorfor en intelligent og vellykket dame velger å farge håret Notodden-blondt og kle seg som om hun skulle ut på strøket i stedet for på kontoret. Esquil gir oss riktignok en forklaring på dette, uten at jeg helt lar meg overtale likevel. Talicia er liksom for smart til å te seg så dumt 😉
For å oppsummere litt, så synes jeg “Blodføre” er en helt ålreit bok. Esquil skriver bedre enn de aller fleste, og det er fin flyt i språket. Historien er ganske spennende også, særlig den delen der vi følger de 8 eliteløperne. Plottet er nok hovedproblemet også for meg. Jeg er ingen ekspert hverken på spionvirksomhet eller på internasjonal storpolitikk, men jeg synes en del av premissene for historien er noe vaklende. Og siden jeg ikke har tenke å komme med store spoilere, så sier jeg ikke så mye mer om den saken. Men deler av historien oppleves som usannsynlig.

Til slutt vil jeg bare si at jeg er litt overrasket over at Esquil har valgt å skrive en “macho” thriller-historie. Jeg har en følelse av at det gode språket hans hadde kommet enda mer til sin rett i en annen sjanger, som for eksempel i en novellesamling ;-). “Blodføre” er ingen perfekt thriller, men den er vel verdt å lese. Og nå er det bare å vente på neste utgivelse fra den kanten, for det kommer vel mer?

Hummer og kanari

Anti-inspirasjon

Motivasjon

Eg har levd eit langt liv, og mykje av tida har eg brukt på å lytte til foredragshaldarar med ambisjon om å motivere, inspirere og puste ny glød inn i utbrente hjerneceller. Med lite hell, må det seiast. Eg blir berre demotivert når eg tenkjer på kor lang tid eg må jobbe for å tene like mykje som det denne irriterande sprettballen på scena fakturerer for å stå der og veive med armane.

Heldigvis har eg i det minste fått med meg at det gjeld å tenkje positivt. Eg passar på å ikkje bli verande for lenge i dei negative tankebanene. Eg pensar tankane over på noko meir hyggeleg. Eg tenkjer på kor mykje øl eg skal tylle i meg når berre han derre apekatten blir ferdig på scena. Og etter kvart som den eine etter den andre imaginære halvliteren renn ned i halsen på meg, kjenner eg inspirasjonen stige.

Når eg blir inspirert, hender det at eg får idear. At eg trur eg kan gjere alt betre enn alle andre er ikkje avhengig av at eg er inspirert. Det er meir ein konstant tanke. Men når eg er inspirert startar tankane å surre omkring korleis eg ville gjort det, om eg berre fekk sjansen. Det var nettopp under et slikt motivasjonsforedrag eg fekk tanken. Eg hadde akkurat høyrt ein fyr legge ut om korleis arbeidslivet var sett saman av tre forskjellige mennesketypar. Dei grøne, dei gule og dei raude. Dei fleste er gule, nøytrale og lettpåverkelege. Så har du dei grøne. Det er dei positive folka. Dei som freistar å få ting til å skje. Dei som vil skape noko. Og til slutt har du altså dei raude. Dei skal du halde deg unna. Dei er negative. Kritiske. Vil ikkje nokon ting. Dei vil at alt skal vere slik det alltid har vore, samtidig som dei sjølv har sekken full av tankar om kva som burde vore annleis – om berre dei fekk bestemme.

Problemet var at han ikkje hadde nokon strategi for korleis ein skulle handtere desse folka, utover å halde seg unna dei. Eg kjente at eg vart raudare og raudare der eg sat og lytta. Og så slo det ned. Som ein av dei raude folka i arbeidslivet burde eg, med mine talent, snekre saman eit foredrag om korleis vi som kan kunsten å tenke negativt overlever i eit arbeidsliv fullt av grøne folk som på død og liv vil noko heile tida. Eit anti-inspirasjonsforedrag. Eg syntest det var ein knakande god ide, sjølv uten promille.

Så der sat eg og drøymde for meg sjølv. Eg skulle lage eit heidundrande foredrag. Det skulle vere foredraget som tok livet av alle andre foredrag. Eg såg føre meg at eg heldt foredraget på Temposeminaret, og etter at eg var ferdig ville Per Øyvind Helle legge ned heile seminaret og mønstre på Mercy Ships i staden. Heile denne marknaden ville bryte saman med eit stort smell, og kanskje dra kommunikasjonsbransjen med seg i same slengen. Tidlegare kommunikasjonsrådgjevarar ville takke meg gråtkvalt for at dei endeleg fekk sjansen til å gjere noko nytt og viktig med liva sine. Mellomleiarar og andre tilsette ville falle meg om halsen og takke meg med tårer i augo for at dei slapp å høyre fleire motivatorarar, og heretter ville kunne gå rett i baren. Menn ville spandere øl på meg, medan kvinnene ville ligge med meg. Med mot, energi og begeistring. Eg såg føre meg at dette var noko eg kunne fakturere store penger for å levere.

Sist helg vare eg på samling igjen. Der kom det først ei dame på scena som hadde skapt noko som ho hadde kalla for Begeistringsetaten. Ho skulle lære oss å leie med begistring. Det fungerte ikkje så bra for min del. For å halde ut, fann eg fram dei gamle godtankane. Anti-foredraget. Eg skulle starte foredraget med å vise til korleis alle andre foredragshaldarar dei hadde høyrt til no, stod der av di dei hadde oppnådd noko. Vunne noko. Medan eg, eg sto der i kraft av meg sjølv. Ein mann av folket. Eg var ein mann som ikkje hadde fått til noko som helst, og nå skulle eg fortelle dei korleis dei kunne gjere det same.

Så kom siste foredragshaldar på podiet. Han såg ut som ein shabby blanding av Fleksnes og Trond Espen Seim. «Hei», sa han. «Eg heiter Henrik Aase. I motsetning til dei som har sprunge fort på ski, gjort noko stort, eller klatra til Mount Everest-toppen berre ved å bruke tennene, dei som pleier å halde disse foredraga. I motsetning til dei, må eg innrømme, har eg eigentlig ikkje fått til noko særleg.»

Eg var bitter. Her hadde fyren rappa store deler av mitt imaginære foredrag, og det funka som berre det. Folk hylte ut i latter, og det fortsette dei med i over ein time. Medan eg drakk imaginær øl og vart raudare og raudare. Nok ein draum i dragsuget. Opnar ikkje baren snart? Og det gjorde den.

Hummer og kanari

Den farlegaste kvinna i Amerika

770px-Mother_Jones_and_Theo._Roosevelt,_Jr.

Dei som har gått, sykla eller køyrd forbi Comfort Hotel denne veka har sikkert sett dei. Annicka Bjørkaas og Mohamed Sangare i dei gule vestane sine. Dei streikar for betre løn for dei tilsette i hotell- og restaurantbransjen. Det verkar som dei har det triveleg der dei sit. Fredeleg. Det er ingen streikebrytarar å bryne seg på. Ingen har sett militæret inn for å halde dei i sjakk. For hundre år sidan var det langt farlegare å utfordre arbeidsgjevarar og storkapitalen. Som i Ludlow, Colorado, i april 1914, der Rockefellers bøller opna eld mot teltleiren til streikande gruvearbeidarar. 20 stykk døydde, blant dei to kvinner og 11 born. Ingen vart straffa for dette, ikkje dei som skaut. Ikkje dei som helte parafin på telta og tende på. Og sjølvsagt ikkje dei som bad dei om å gjere det.

Dette var ikkje fyrste gongen arbeidarar mista livet i kamp for betre vilkår. Dessverre vart det heller ikkje den siste. Likevel står Ludlow-massakren som eit vasskilje i amerikansk klassekamp. Den førte til ei gransking av saka. Ei gransking som etter kvart var med på å få slutt på barnearbeid, og ei innføring av åttetimarsdagen. Mykje takka vere innsatsen til ei lita kvithåra gammal dame. Mary Harris «Mother» Jones.

I Mother Jones tilfelle er det vanskeleg å skilje menneske og myte. Ho var høgt elska av arbeidarar over heile USA. Det var dei som gav ho tilnamnet «Mother», og ho var med på å organisere titusenvis av dei. Irsk som ho var, kunne ho banne verre enn den verste gruvearbeidar, og drikke ham under bordet i same slengen. Nokon samanlikna ho med Jesus, andre med Jeanne d’Arc. Upton Sinclair kalla ho for Guds vandrande vreide. Ho sa det ho meinte, og ho meinte det ho sa. Like sterkt som ho var elska av arbeidarane var ho hata, og frykta, av dei som sat med makta. Det var dei som gav ho tilnamnet Amerikas farlegaste kvinne. Nokon meiner det var president Teddy Roosevelt sjølv som kalla ho det. Eg trur det er tvilsamt, men kvifor øydelegge ei god historie med kjeldekritikk? Uansett var det nok ein tittel Mother Jones sette pris på, og gjerne så spreidd.

Jones verka å vere totalt fryktlaus. Kanskje av di ho ikkje hadde meir å miste? Mannen og barna døde av gulfeber i 1867. Ho mista alt ho eigde då Chicago brann i 1871. Før dette var ho lærar og syerske med eiga butikk. Etterpå via ho livet sitt til kamp for arbeidarane. Ho leia barn frå gruvene i Pennsylvania på ein lang marsj til Teddy Roosevelt sitt hus på Long Island, med krav om å få slutt på barnearbeid. Barna ut av gruvene og inn på skulebenken. Men Roosevelt ville ikkje snakke med henne. Ho reiste Amerika rundt på jakt etter kampar der ho kunne hjelpe til. Dei var ikkje vanskelege å finne. Mother Jones gjekk i krigen. Gong etter gong. Ho tapte fleire enn ho vann, men innsatsen var med å tvinge utviklinga rett veg. Mottoet hennar, krigsropet om du vil, var «Be for dei døde, og slåst som faen for dei som lever». Ho levde opp til det, heilt til sin død.

Mary Harris «Mother» Jones laug på alderen. Ho hevda ho var hundre år gammal det året ho døydde. Ho var ikkje meir enn 93. Fødd i 1837, død seint i 1930. Året etter kom det som vart ståande som det store symbolet på arbeidarane sin kamp her i Norge. Menstadslaget, der Bondepartiet sende militært mannskap og fire marinefartøy til Grenland for å hjelpe Norsk Hydro med å kontrollere hissige arbeidarar. Slaget vara i fem minutt, og militæret kom aldri i aksjon. Alt er liksom litt mindre her enn i USA.

Klassekamp er ikkje kva det ein gong var, men det er framleis kampar å ta. Som kampen til Annicka og Mohammed på Comfort Hotel. Eg heiar på dei. Løna er ei vits. For ikkje å seie ei skam. Sjølve grunnlønna er ein ting, men det som verkeleg er ei hån er dei lave tillegga for ulagleg arbeidstid. Det er godt dokumentert at skift og nattarbeid har ei negativ effekt på helsa. Vil vi at nokon skal jobbe på ugunstige tider, må vi sørge for at dei blir skikkeleg kompensert. Det blir dei ikkje i deira bransje i dag. Tillegga må opp. Fellesforbundet kunne hatt god bruk for Mother Jones i den kampen. Dei treng at nokon lager litt helvete. Nokon som kan vaske golvet med Olav Thon og drikke Petter Stordalen under bordet. Sette NHO på plass. Særleg treng dei nokon som kan få arbeidarane til å organisere seg. Ei rettferdig løn kjem ikkje av seg sjølv. Organiser. Stå saman. Gjer Mother Jones stolt!

Hummer og kanari

Mundus vult decipi

abraham-lincoln-quote

Nynorskens far, den kjende språkforskaren og diktaren, Ivar Aasen ga i 1856 ut ei bok som han kalte for Norske Ordsprog. Munnhell frå heile landet samla mellom to stive permar. Tanken var å vise fram visdommen hos folkedjupet. Auke vørdnaden for allmugen, som Wikipedia så vakkert skriv det. I boka finn ein fine ordtak som «Den som segjer A, fær og segja B», «Klenasta Bøkerna hava lengste namni», og ikkje minst «Ein lyt stundom spyrka Øyrom meir enn Augom». Det var i denne boka det først vart satt på trykk, ordtaket «Sanningi syner seg ikkje alltid, sjølv om nokon har satt eit sitat oppå eit bilete, og posta det på internett. Når sanninga kjem fram fær lygni skam».

Det er sparsomt med informasjon om kor i landet Ivar Aasen snappa opp akkurat dette ordtaket. Kanskje var det noko han fann på sjølv, men det som er interessant er at denne boka kom ut i 1856. Fleire år før den amerikanske presidenten Abraham Lincoln skal ha sagt at problemet med sitat på internett er at ein aldri kan vite om dei faktisk er sanne. Dette i følge eit bilde eg såg på internett, der nokon hadde klistra på eit sitat. Årstalet var 1864, og Ivar Aasen var altså først ute med å åtvare mot kor lett det er å la seg lure av ting ein les på Facebook. Ganske imponerande av ein sjølvlært kar frå fattigste sida av Ørsta, med lite anna utdanning enn livets harde skule.

Eg trur kanskje folk var klokare før. På sitt vis. Ordspråka. Visdommen. Vi hadde det i blodet. Frå Norske Ordsprog kom ut, skulle det gå nesten 150 år før nordmenn kasta gammal visdom til side. Frå 1856 og heilt fram til slutten av 1900-talet fanst det ikkje ein einaste nordmann som såg eit bilde med noko tekst på internett og trudde at det var gudsens sanning utan å ha sjekka kjelda først. Slik er det ikkje lenger. Etter at Facebook opna for norske brukarar i 2006 har det berre gått nedoverbakke. Vi har vorte dummare og dummare. Dei siste vekene har det florert med bilde som skal vise oss sanninga om dei som kjem flyktande over Europas grenser i desse tider. I beste fall er dei lykkejegerar på jakt etter betre tenner og gater av gull. I verste fall er dei terroristar som vil drepe, voldta og bombe oss til kalifat og sharialovgiving. Og dette deler folk heilt ukritisk. Ivar Aasen har allereie snudd seg i grava.

Britain First er ein britisk høgreekstrem organisasjon som har spesialisert seg på å spreie løgn på dette viset. I Norge har vi dei som kallar seg for frieord.no. Det er ei side som definerar seg som sterkt innvandringskritiske. Andre har påvist at redaktøren deira tidligare har fungert som leiar for den nazistiske organisasjonen Vigrid, og har velkjende kontaktar til det nazistiske Svenskarnas parti. Sjølv hevdar han at han har lagt den nazistiske ideologien bak seg, og no berre hatar svartingar på generelt grunnlag. Eg veit ikkje om det gjer saka så mykje betre. Eg har sett litt for mange lenker til desse, og liknande sider, dei siste vekene. Litt for mange bilde som freistar å få oss til å tru det verste om dei som kjem til Europa på flukt frå bombene i Syria. Det er på tide å sende ei klar melding: Slutt med det.

Ver så snill. Ikkje ver nyttige idiotar for høgreekstreme. Ikkje del ukritisk alt de kjem over, utan å sjekke om det er sant. Gjer eit søk på Google. Om kjelda er ein nettstad du ikkje har høyrt om, sjekk om det finst fleire og meir velrennomerte kjelder som skriv om det same. Det handlar ikkje om at ein ikkje skal få lov til å vere kritisk til islam, innvandring og politikarar. Det må ein gjerne, eg oppfordrar til det, men ikkje løp det ytterste høgre sitt ærend. Sett opp nokre gjerdestolpar. Ver redeleg. Ha eit hjarte. Hugs, det er eit barskt auge som aldri vil sjå godt. Ivar Aasen skreiv det.

Eg lurte vel ingen. Boka til Aasen har monge gullkorn. Det kjem ikkje steikte fuglar fljugande. Den som skal gjæta fær hava augo med seg. Og meir relevant i denne samanheng: Det ville færre ljuga, når færre ville lyda på. Men det finnest sjølvsagt ikkje eit einaste ordspråk om internett i forfattarskapet. Abraham Lincoln sa heller aldri noko om at det er lurt å vere kritisk til udokumenterte påstandar og sitat, sjølv om dei er posta på internett. Internett var ikkje særleg utbreitt på 1800-talet. Skulle dei ha fiber måtte dei bake knekkebrød sjølve. Det var berre eit triks av den billege sorten. Men hadde eg tillagt Aasen eit litt meir plausibelt sitat, og blanda det saman med fakta på same måten, hadde eg sikkert lurt langt fleire. Mundus vult decipi. Verda vil bedragast. Men vi treng ikkje hjelpe til. Bruk hovudet. Ikkje tru på alt de les.

Page 1 of 1612345...10...Last »
%d bloggers like this: